Du lịch văn hoá – tâm linh – ‘mảnh ghép’ quan trọng của du lịch Hải Phòng

Những năm gần đây, cùng với du lịch biển đảo và sinh thái, du lịch văn hóa – tâm linh đang dần trở thành một trong những hướng phát triển quan trọng của hoạt động du lịch Hải Phòng. Chung quanh câu chuyện khai thác tiềm năng này, ông MAI XUÂN THẮNG, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Hải Phòng trao đổi với phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Hải Phòng về những cơ hội, thách thức cũng như định hướng phát triển du lịch tâm linh của thành phố thời gian tới.

– Hải Phòng được biết đến là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa với nhiều di tích và lễ hội đặc sắc. Ông đánh giá như thế nào về tiềm năng phát triển du lịch văn hoá – tâm linh của thành phố?

– Hải Phòng không chỉ có biển đảo mà còn sở hữu hệ thống di tích lịch sử và văn hóa rất phong phú. Trên địa bàn thành phố hiện có hàng nghìn di tích, trong đó nhiều di tích gắn với các danh nhân, nhân vật lịch sử và các sự kiện quan trọng của dân tộc.

Bên cạnh đó là hệ thống lễ hội truyền thống đặc sắc, tập trung chủ yếu vào mùa Xuân, thu hút đông đảo người dân và du khách. Điều đáng chú ý là nhiều di tích của Hải Phòng không chỉ có giá trị tâm linh mà còn gắn với cảnh quan thiên nhiên đẹp, tạo điều kiện thuận lợi để kết hợp tham quan, trải nghiệm văn hóa và du lịch sinh thái. Đây là nguồn tài nguyên văn hóa quan trọng để Hải Phòng phát triển du lịch tâm linh, góp phần làm phong phú thêm sản phẩm du lịch của thành phố.

– Theo ông, những điểm đến tâm linh nào của Hải Phòng đang có lợi thế để phát triển thành sản phẩm du lịch đặc trưng?

– Hải Phòng có nhiều địa điểm tâm linh nổi tiếng như đền Nghè, chùa Dư Hàng, chùa Hang hay khu di tích Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm. Ngoài ra, Hải Phòng còn là nơi hội tụ nhiều di sản tâm linh tầm vóc quốc gia và quốc tế. Tiêu biểu có thể kể đến quần thể di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc, từ lâu đã trở thành điểm hành hương nổi tiếng của cả nước. Bên cạnh đó là hệ thống danh thắng tâm linh đặc sắc như, chùa Thanh Mai, động Kính Chủ, chùa Nhẫm Dương, hay đền Cao An Phụ… Đây đều là những di tích có giá trị lịch sử và văn hóa tiêu biểu, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, chiêm bái.

Điểm đáng chú ý là nhiều di tích của Hải Phòng nằm trong không gian cảnh quan đẹp, thuận lợi để kết hợp du lịch văn hóa với du lịch sinh thái và trải nghiệm. Nếu được tổ chức khai thác tốt, các điểm đến này hoàn toàn có thể trở thành những sản phẩm du lịch đặc trưng của thành phố.

– Hiện nay, du lịch văn hoá – tâm linh thường tập trung vào mùa lễ hội đầu xuân. Ông có gợi mở giải pháp gì để thu hút du khách quanh năm?

– Muốn phát triển du lịch tâm linh bền vững thì cần chuyển từ cách tiếp cận “du lịch lễ hội” sang “du lịch trải nghiệm di sản”. Tức là không chỉ tổ chức lễ hội mà cần xây dựng các tour chuyên đề về văn hóa, lịch sử và tín ngưỡng, kết nối nhiều điểm di tích thành các hành trình khám phá, tạo cơ hội để du khách được tiếp cận với những giá trị lịch sử, tri thức và cảnh quan thiên nhiên của vùng đất di sản. Khi các điểm di sản được tổ chức thành những hành trình khám phá văn hóa hoàn chỉnh, du khách có thể đến tham quan, nghiên cứu và trải nghiệm vào bất kỳ thời điểm nào trong năm, chứ không chỉ chờ đến mùa lễ hội.

– Theo ông, trong quá trình phát triển du lịch tâm linh, vai trò của sự liên kết giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng được thể hiện như thế nào?

– Phát triển du lịch nói chung và du lịch tâm linh cần sự phối hợp của ba chủ thể chính. Trước hết, chính quyền địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc quy hoạch, đầu tư hạ tầng và quản lý hoạt động tại các di tích, lễ hội. Việc bảo đảm môi trường du lịch văn minh, an toàn, trật tự cũng là yếu tố rất quan trọng để tạo ấn tượng tốt đối với du khách.

Các doanh nghiệp du lịch, đặc biệt là các công ty lữ hành, có vai trò xây dựng sản phẩm và tổ chức các tour, tuyến phù hợp với nhu cầu của thị trường. Doanh nghiệp chính là cầu nối đưa du khách đến với các điểm đến tâm linh của địa phương. Còn cộng đồng dân cư chính là chủ thể gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Những phong tục, lễ hội, tín ngưỡng dân gian được bảo tồn và duy trì qua nhiều thế hệ chính là yếu tố tạo nên sức hấp dẫn riêng của du lịch tâm linh.

– Hiệp hội Du lịch Hải Phòng có kiến nghị gì để phát triển du lịch văn hoá – tâm linh trong thời gian tới?

– Theo tôi, để du lịch tâm linh phát triển bền vững, Hải Phòng cần tập trung vào một số giải pháp trọng tâm. Trước hết là công tác bảo tồn và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hóa. Đây là yếu tố cốt lõi của du lịch tâm linh. Việc trùng tu, tôn tạo các di tích phải được thực hiện đúng quy định, bảo đảm giữ gìn giá trị nguyên gốc và bản sắc văn hóa truyền thống. Đồng thời, cần tiếp tục đầu tư phát triển hạ tầng du lịch, đặc biệt là hệ thống giao thông, bãi đỗ xe, dịch vụ hỗ trợ du khách tại các điểm di tích. Khi hạ tầng được cải thiện, du khách sẽ có trải nghiệm thuận tiện và thoải mái hơn.

Cùng với đó, Hải Phòng cần đẩy mạnh công tác quảng bá, giới thiệu các điểm đến tâm linh với du khách trong và ngoài nước. Hiện nay, với sự phát triển của công nghệ và truyền thông số, việc quảng bá du lịch có nhiều phương thức mới, hiệu quả hơn. Sau cùng, việc tổ chức lễ hội cần hướng tới văn minh, tiết kiệm và giữ gìn bản sắc văn hóa. Lễ hội phải thực sự là không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng, tránh tình trạng thương mại hóa hoặc những biểu hiện phản cảm.

Nếu thực hiện tốt các giải pháp này, du lịch tâm linh sẽ trở thành một trong những điểm nhấn quan trọng của du lịch Hải Phòng, góp phần bảo tồn di sản và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của thành phố.

– Trân trọng cảm ơn ông!

THANH HOA (thực hiện)